Η Ζωή Σαμαρά γεννήθηκε στην Κάρπαθο. Είναι Ομότιμη Καθηγήτρια του Τμήματος Γαλλικής Φιλολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Ειδικότητα: Θεωρία της Λογοτεχνίας και του Θεάτρου.
Έχει διδάξει σε πανεπιστήμια της Ελλάδας και του εξωτερικού. Έχει δημοσιεύσει θεωρητικά βιβλία και άρθρα για τη λογοτεχνία και το θέατρο στην αγγλική, γαλλική και ελληνική.
Διακρίσεις: Χρυσό βραβείο αριστούχων του Πανεπιστημίου Columbia, Αργυρό μετάλλιο της πόλης του Παρισιού από τον Δήμαρχο Jacques Chirac, παράσημο Officier de l’Ordre National du Mérite, από τον Πρόεδρο της Γαλλικής Δημοκρατίας François Mitterand, Βραβείο Montaigne για τα 400 χρόνια από το θάνατο του φιλοσόφου, Βραβείο θεατρολογικού συγγράμματος από την Ένωση Ελλήνων θεατρικών και μουσικών κριτικών. Έχει επίσης δημοσιεύσει πέντε ποιητικές συλλογές και δύο ανθολογίες της ποίησής της.
Ποιήματά της βρίσκονται σε πολλές ανθολογίες. Είναι Επίτιμη Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Αθηνών, Επίτιμο Μέλος της Εταιρείας Συγγραφέων, μέλος του Κύκλου Ποιητών, διετέλεσε πρόεδρος της Εταιρίας Λογοτεχνών Θεσσαλονίκης. Η Ζωή Σαμαρά είναι Ιδρυτικό Μέλος του Συνδέσμου Πολιτισμού Ελλάδας Κύπρου και Επίτιμη Αντιπρόεδρος του τομέα Γραμμάτων του ΣΠΕΚ. Πρόσφατα βιβλία της: Le langage des dieux (θεωρία), Πριν ακόμη γεννηθείς (παραμύθι), Εν ξένη γη (ποίηση: συγκεντρωτικός τόμος) και Παρασκήνια στην κορυφή του Ολύμπου (αλληγορία σε δύο ραψωδίες) .
Έχει πάρει μέρος σε διεθνείς εισηγητικές επιτροπές για εκλογή καθηγητών (στα πανεπιστήμια Κύπρου, Virginia, Wisconsin και στο Institut Universitaire de France) και σε διεθνείς επιτροπές διδακτορικών διατριβών (Σορβόννη).
Ήταν επίσης μέλος Διεθνών Επιτροπών Ανάγνωσης: των εκδόσεων Champion (Παρίσι) και των περιοδικών Gradiva (Παρίσι και Λισσαβόνα), Iris (Grenoble), Σύγκριση (Αθήνα). Ανήκε στη διεθνή ομάδα που πρότεινε τη θεωρητική προσέγγιση της μυθοκριτικής και έγραψε το σχετικό λεξικό (Παρίσι, 2005).