ΕΚΔΙΚΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟ 1980
Η αποτυχία της αμερικανικής επιχείρησης διάσωσης των ομήρων στην πρεσβεία της Τεχεράνης, γνωστή ως …
Επιχείρηση «Νύχι του Αετού» (Operation Eagle Claw), τον Απρίλιο του 1980 (και όχι το 1979, αν και η κρίση ξεκίνησε τον Νοέμβριο του 1979), θεωρείται ένα από τα μεγαλύτερα φιάσκο στην ιστορία των ειδικών δυνάμεων των ΗΠΑ.
Οι κύριοι λόγοι της αποτυχίας, ήταν ένας συνδυασμός κακού σχεδιασμού, τεχνικών προβλημάτων και δυσμενών καιρικών συνθηκών:
- Καταστροφικές Καιρικές Συνθήκες (Haboob): Τα ελικόπτερα που κατευθύνονταν στο σημείο συνάντησης («Desert One») συνάντησαν απροσδόκητες και σφοδρές αμμοθύελλες (haboobs). Η κακή ορατότητα και η σκόνη προκάλεσαν προβλήματα στους κινητήρες και αποπροσανατολισμό στους πιλότους.
- Τεχνικά Προβλήματα Ελικοπτέρων: Από τα 8 ελικόπτερα RH-53D που ξεκίνησαν, το ένα επέστρεψε πίσω λόγω ρωγμής στο πτερύγιο και ένα άλλο παρουσίασε βλάβη στα συστήματα πλοήγησης. Με μόνο 6 διαθέσιμα, ο αριθμός κρίθηκε ανεπαρκής για την ολοκλήρωση της αποστολής, αναγκάζοντας τον Πρόεδρο Κάρτερ να διατάξει τη ματαίωση.
- Η Τραγική Σύγκρουση στο «Desert One»: Κατά τη διάρκεια της αποχώρησης από το σημείο ανεφοδιασμού (Desert One), ένα ελικόπτερο συγκρούστηκε με ένα αεροσκάφος C-130, προκαλώντας έκρηξη. Από την πυρκαγιά σκοτώθηκαν 8 Αμερικανοί στρατιωτικοί και τραυματίστηκαν άλλοι.
- Έλλειψη Συντονισμού (Joint Operations): Ήταν μια από τις πρώτες απόπειρες συντονισμένης επιχείρησης με τη συμμετοχή διαφορετικών σωμάτων (Στρατός, Ναυτικό, Αεροπορία, Πεζοναύτες), τα οποία δεν είχαν εκπαιδευτεί επαρκώς μαζί. Οι επικοινωνίες ήταν προβληματικές και ο σχεδιασμός περίπλοκος.
- Απόρρητο και Περιορισμοί: Η ανάγκη για άκρα μυστικότητα (OPSEC) οδήγησε σε υπερβολική κατάτμηση των πληροφοριών, με αποτέλεσμα τα πληρώματα να μην γνωρίζουν όλες τις λεπτομέρειες των κινδύνων (π.χ. τις αμμοθύελλες). Συμπερασματικά: Η επιχείρηση εγκαταλείφθηκε, οι όμηροι παρέμειναν στο Ιράν (απελευθερώθηκαν 444 ημέρες μετά), και το γεγονός αυτό οδήγησε σε ριζική αναδιάρθρωση των ειδικών δυνάμεων των ΗΠΑ, με τη δημιουργία της Διοίκησης Ειδικών Επιχειρήσεων (SOCOMΗ )
Σήμερα 46 χρόνια μετά η κατάσταση στη Μέση Ανατολή έχει κλιμακωθεί μετά τις επιθέσεις ΗΠΑ και Ισραήλ στο Ιράν σε μια επιχείρηση που το Πεντάγωνο ανακοίνωσε ότι έλαβε το όνομα «Επική Οργή».
Το ενδεχόμενο χρήσης χερσαίων δυνάμεων στο Ιράν παραμένει στο τραπέζι για τις ΗΠΑ, χωρίς ωστόσο να έχει ληφθεί μέχρι στιγμής κάποια σχετική απόφαση για μια επιχείρηση υψηλού ρίσκου .Αμερικανικό δίκτυο, επικαλούμενο κυβερνητικές πηγές, σημειώνει ότι μέχρι στιγμής δεν έχει δοθεί καμία σχετική εντολή. Στις ίδιες συνομιλίες, ο Αμερικανός πρόεδρος φέρεται να περιέγραψε το όραμά του για ένα νέο καθεστώς στο Ιράν, το οποίο θα συνεργάζεται με την Ουάσιγκτον στην πετρελαϊκή παραγωγή, κατά το πρότυπο της Βενεζουέλας , αφού προηγουμένως διασφαλιστεί το ιρανικό ουράνιο.
Το ενδεχόμενο ανάπτυξης χερσαίων δυνάμεων απασχολεί έντονα και τον αμερικανικό Τύπο και μονάδες που εξειδικεύονται σε χερσαίες επιχειρήσεις και αποστολές υψηλής ετοιμότητας μετακινούνται ήδη προς τη Μέση Ανατολή .Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, πρόκειται για δύναμη περίπου 4.000 – 5.000 στρατιωτών της 82ης αερομεταφερόμενης μεραρχίας, η οποία σταθμεύει στη Βόρεια Καρολίνα και άλλες από την βάση της Οκινάουα μπορεί να αναπτυχθούν επιχειρησιακά μέσα σε περίπου 18 ώρες για μια επιχείρηση δύσκολη με συνέπειες που δεν μπορεί κανείς να προβλέψει.
Ως πιθανός στόχος σε περίπτωση χερσαίας επιχείρησης αναφέρεται η Νήσος Χάργκ στον Περσικό Κόλπο, η οποία βρίσκεται σε μικρή απόσταση από την ηπειρωτική χώρα του Ιράν και αποτελεί κομβικό ενεργειακό σημείο. Από τις εγκαταστάσεις του νησιού διακινείται περίπου το 90% των πετρελαϊκών εξαγωγών της χώρας.
Επισημαίνεται ότι ο έλεγχος ενός τέτοιου σημείου θα μπορούσε να προσφέρει σημαντικό στρατηγικό πλεονέκτημα στις Ηνωμένες Πολιτείες, επηρεάζοντας άμεσα την οικονομία της Τεχεράνης. Παράλληλα μια τέτοια κίνηση θα εξέθετε αμερικανικές δυνάμεις σε σοβαρούς κινδύνους, με πολλά….φέρετρα που τρομάζουν τους Αμερικανούς ενώ ενδεχόμενη αποτυχία με τους απρόβλεπτους Ιρανούς θα είχε σημαντικό πολιτικό κόστος.
Βούλτσος Ηρακλής
