Τρίτη, 17 Νοεμβρίου, 2026
ΑρχικήΚόσμος«Γαλάζιο Σχέδιο» στη «Γαλάζια Πατρίδα»: Τι ετοιμάζει η Τουρκία για τις θάλασσες...

«Γαλάζιο Σχέδιο» στη «Γαλάζια Πατρίδα»: Τι ετοιμάζει η Τουρκία για τις θάλασσες έως το 2050

- Διαφημήσεις -
- Διαφημήσεις -
/

Τα θαλάσσια πάρκα και το επόμενο βήμα

Η Τουρκία επενδύει σε ένα νέο εργαλείο για τον σχεδιασμό της πολιτικής της στις θάλασσες: ψηφιακά «δίδυμα» που θα αποτυπώνουν τη φυσική κατάσταση των θαλάσσιων περιοχών, τις οικονομικές δραστηριότητες και τις πιέσεις στα οικοσυστήματα.

Η εξαγγελία για το «Γαλάζιο Σχέδιο» («Mavi Plan») γίνεται ενώ η Άγκυρα προβάλλει στη Σύνοδο του ΟΗΕ για το Κλίμα COP31 τον χάρτη της «Γαλάζιας Πατρίδας» και, μόλις πριν από τρεις μήνες, ανακήρυξε δύο θαλάσσια πάρκα, προκαλώντας την αντίδραση της Αθήνας.

Το ερώτημα είναι αν η τεχνογνωσία και τα στοιχεία που θα συγκεντρωθούν θα αξιοποιηθούν αργότερα και στον σχεδιασμό που η Άγκυρα συνδέει με τη «Γαλάζια Πατρίδα».

Στοιχεία για το «Γαλάζιο Σχέδιο» παρουσίασε ο καθηγητής, Μπαρίς Σαλίχογλου, διευθυντής του Ινστιτούτου Θαλάσσιων Επιστημών και του Κέντρου Κλίματος του Τεχνικού Πανεπιστημίου Μέσης Ανατολής (ODTÜ), σε συνέντευξή του στο τουρκικό κρατικό πρακτορείο Anadolu, στις 14 Νοεμβρίου.
Σχέδια έως το 2050 με ψηφιακά «δίδυμα».

Ο Σαλίχογλου εξήγησε ότι το πρόγραμμα υλοποιείται από το πανεπιστήμιό του σε συνεργασία με το τουρκικό υπουργείο Περιβάλλοντος, Αστικοποίησης και Κλιματικής Αλλαγής. Πρώτο βήμα θα είναι η καταγραφή της οικολογικής και οικονομικής κατάστασης των θαλασσών, των δραστηριοτήτων διαφορετικών κλάδων και των πιέσεων που ασκούνται στο θαλάσσιο περιβάλλον.

Τα δεδομένα αυτά θα αξιοποιηθούν για την κατάρτιση σχεδίων δράσης, με τη βοήθεια υπολογιστικών μοντέλων και «ψηφιακών διδύμων», που επιτρέπουν την εξέταση διαφορετικών σεναρίων. Πρόκειται ουσιαστικά για δυναμικές ψηφιακές αναπαραστάσεις πραγματικών θαλάσσιων περιοχών, οι οποίες τροφοδοτούνται με μετρήσεις και επιτρέπουν στους επιστήμονες να προσομοιώνουν διαφορετικές καταστάσεις.

Μπορούν, για παράδειγμα, να εξετάζουν πώς θα επηρεαζόταν μια θαλάσσια περιοχή από την αύξηση της ρύπανσης, την κλιματική αλλαγή ή την ανάπτυξη νέων οικονομικών δραστηριοτήτων, πριν αυτές πραγματοποιηθούν.

«Σκοπεύουμε να καταρτίσουμε οδικούς χάρτες για τις θάλασσές μας έως το 2030 και το 2050», είπε ο Τούρκος καθηγητής, διευκρινίζοντας ότι τα πρώτα αποτελέσματα αναμένονται έως το τέλος του 2026, ενώ η ολοκλήρωση του εγχειρήματος τοποθετείται σε περίπου δύο χρόνια.

Ο ίδιος υπογράμμισε ότι τα νέα εργαλεία θα υποστηρίζουν τα κέντρα λήψης αποφάσεων όσον αφορά τη χρήση των θαλάσσιων περιοχών. Ο στόχος, όπως τον παρουσίασε, δεν είναι μόνο η ανάπτυξη οικονομικών δραστηριοτήτων, αλλά και η παρακολούθηση της υγείας των οικοσυστημάτων και η μείωση των πιέσεων από τις ανθρώπινες δραστηριότητες.

Ο Σαλίχογλου ανέφερε ότι η Τουρκία έθεσε το ζήτημα των θαλασσών στην COP31 στην Αττάλεια και προανήγγειλε πρωτοβουλία για τις περιφερειακές θάλασσες, συνοδευόμενη από πιλοτικές δράσεις. Παρατήρησε ότι τα προηγούμενα χρόνια οι θάλασσες δεν καταλάμβαναν κεντρική θέση στις διασκέψεις για το κλίμα και ότι ειδικά οι περιφερειακές θάλασσες παρέμεναν στο περιθώριο.

Το «Γαλάζιο Σχέδιο» δεν δημιουργήθηκε τώρα. Περιλαμβάνεται ήδη σε παλαιότερους κυβερνητικούς σχεδιασμούς της Τουρκίας για τη βιώσιμη «γαλάζια οικονομία», με χρονικό ορίζοντα το 2053.

Η επιλογή αυτής της χρονιάς δεν είναι τυχαία. Το 2053 συμπληρώνονται 600 χρόνια από την Άλωση της Πόλης, επέτειο με την οποία ο πρόεδρος Ερντογάν έχει συνδέσει σειρά πολιτικών και αναπτυξιακών στόχων.

Στους επίσημους στόχους του συγκαταλέγονται ο θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός, ο εντοπισμός περιοχών που χρήζουν προστασίας και η ενίσχυση της διασυνοριακής συνεργασίας για αγωγούς και υποβρύχια καλώδια – έργα που έχουν ήδη βρεθεί στο επίκεντρο της ελληνοτουρκικής αντιπαράθεσης.

Νέο στοιχείο είναι η συγκεκριμένη αξιοποίηση των ψηφιακών «διδύμων» και το χρονοδιάγραμμα που παρουσίασε ο Σαλίχογλου. Ο ίδιος συμμετείχε, μάλιστα, στη συζήτηση για τη «γαλάζια οικονομία» που διοργάνωσε το DEHUKAM στην COP31, στις 10 Νοεμβρίου.

Ο χάρτης της «Γαλάζιας Πατρίδας» στην COP31

Η παρουσίαση του Σαλίχογλου αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα αν εξεταστεί παράλληλα με τις υπόλοιπες πρωτοβουλίες που προέβαλε η Άγκυρα στην Αττάλεια, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης πολιτικής της για τις θάλασσες, την οποία η ίδια προωθεί ως στρατηγική της «Γαλάζιας Πατρίδας».

Στο περίπτερο του DEHUKAM υπήρχε ο τουρκικός χάρτης θαλάσσιου χωροταξικού σχεδιασμού. Το A Haber τον παρουσίασε ευθέως ως χάρτη της «Γαλάζιας Πατρίδας».

Πρόκειται για τον χάρτη που δόθηκε στη δημοσιότητα τον Απρίλιο του 2025 και αναρτήθηκε τον Ιούνιο στην πλατφόρμα MSPGlobal της Διακυβερνητικής Ωκεανογραφικής Επιτροπής της UNESCO.

Το DEHUKAM προέβαλε την ανάρτηση ως διεθνή καταχώριση του τουρκικού σχεδιασμού, παρότι αυτό δεν σημαίνει αναγνώριση των τουρκικών θαλάσσιων διεκδικήσεων.

Στις 16 Ιουνίου 2025, η Αθήνα αντέδρασε με ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών, το οποίο κατήγγειλε ότι ο τουρκικός χάρτης «επιχειρεί να σφετεριστεί περιοχές ελληνικής δικαιοδοσίας» και δεν παράγει έννομα αποτελέσματα.

Τα θαλάσσια πάρκα και το επόμενο βήμα

Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται οι δύο τουρκικές αποφάσεις της 15ης Αυγούστου για τη δημιουργία «εθνικών θαλάσσιων πάρκων» στο βορειοανατολικό Αιγαίο και στην περιοχή Μάκρης (Φετχιγέ)–Αντίφελλου (Κας) της Ανατολικής Μεσογείου.

Οι περιοχές εκτείνονται πέρα από τα τουρκικά χωρικά ύδατα. Το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών χαρακτήρισε τις αποφάσεις παράνομες, καθώς καταλαμβάνουν διεθνή ύδατα ή ελληνική υφαλοκρηπίδα.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στην πρόσφατη έκθεσή της για την Τουρκία, καταγράφει επίσης ότι τα πάρκα εκτείνονται κυρίως πέρα από τα τουρκικά χωρικά ύδατα.

newsbeast.gr

- Διαφημήσεις -
Epilogi-banner
TEl-Panagiotu Xristakos-Aimilios-Nea A-Adamopoulos Tziortziotis-gif tegos-teletes
- Διαφημήσεις -
Pallantza-B-NEO Kalyvas-%CE%BC%CE%B1%CE%BA%CE%B5%CE%B4%CE%BF%CE%BD%CE%B9%CE%B1%CF%83 TIMBRADOS-Giotas-S Balkizas Kelari-gif
ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
- Διαφημήσεις -

Δημοφιλέστερα